Kierunki badań
Zmienność i taksonomia roślin naczyniowych:
- Apiaceae, Aspleniaceae, Brassicaceae, Cyperaceae, Dracaenaceae, Ericaceae, Hypoxidaceae, Malvaceae, Ophioglossaceae, Portulacaceae
Fitogeografia regionalna i dynamiczna:
- Rozmieszczenie roślin naczyniowych w Polsce i Wielkopolsce
- Struktura oraz dynamika flor lokalnych i regionalnych
- Ostoje różnorodności flory
- Modelowanie zasięgów roślin
Chorologiczno-ekologiczne mechanizmy antropogenicznych przekształceń flory i roślinności:
- Flora terenów kolejowych, zurbanizowanych, rolniczych, obiektów archeologicznych (grodzisk i zamczysk)
Ekologia i biologia populacji wybranych gatunków roślin:
- Gatunki rzadkie, ginące i zagrożone
- Gatunki ekspansywne i inwazyjne
Ochrona i zarządzanie zasobami przyrody in situ:
- Plany ochrony przyrody parków narodowych, parków krajobrazowych, rezerwatów i obszarów NATURA 2000
- Oceny oddziaływania planów, programów i przedsięwzięć na środowisko (OOŚ)
- Zintegrowany Monitoring Środowiska Przyrodniczego w Polsce (ZMŚP)
Zależności mutualistyczne w układzie: trawy – workowce – muchówki
Aerobiologia, alergeny ziaren pyłku – analiza ekspresji i lokalizacji w ujęciu środowiskowym i taksonomicznym
Stosowane metody i techniki badawcze
Metody badań taksonomicznych:
- Analiza strukturalna (morfologiczno-anatomiczna) i molekularna
- Biometria i biostatystyka
Metody badań florystyczno-chorologicznych:
- Kartowanie flory z wykorzystaniem techniki punktowej i rastrowej
- Metody GIS i techniki GPS
- Wielokryterialna analiza geograficzno-historyczna i ekologiczna flory
Metody badań roślinności:
- Metoda Braun-Blanqueta stosowana w dokumentacji roślinności
- Inwentaryzacja roślinności z wykorzystaniem syntaksonomicznej klasyfikacji zespołów roślinnych
- Beta-różnorodność naturalnych i antropogenicznych siedlisk oraz typów roślinności
Metody badań biologii i ekologii populacji roślinnych:
- Wielkoskalowe kartowanie terenowe (struktura, demografia i dynamika populacji)
- Eksperymentalne metody ex situ w odniesieniu do historii życia i biologii populacji roślin
Metody waloryzacji i oceny środowiska przyrodniczego:
- Aplikacja metod geobotanicznych oraz bioindykacyjnych do identyfikacji struktury i właściwości środowiska przyrodniczego
- Metody i techniki ocen relacji człowiek-środowisko na etapie identyfikacji walorów i zagrożeń środowiska
- Metody długoterminowych badań ekologiczno-geobotanicznych (na powierzchniach stałych)
Projekty naukowo-badawcze realizowane w zakładzie:
- Projekt Sonata (2021/43/D/ST10/01427) „Określenie rzeczywistej ekspozycji na alergenne ziarna pyłku i zarodniki grzybów w gradiencie miasto-obszar wiejski”, źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, termin realizacji: 12.07.2022-14.07.2025, kierownik projektu: dr Paweł Bogawski
- Projekt OPUS-20 (2020/39/B/ST10/01554) „Zmiany właściwości alergennych ziaren pyłku w czasie ich emisji, transportu w atmosferze i depozycji”, źródło finansowania: Narodowe Centrum Nauki, termin realizacji: 12.07.2021-11.07.2025, kierownik projektu: dr Łukasz Grewling
- Projekt POIS.02.04.00-00-0100/16: Opracowanie metod zwalczania dla minimum 10 inwazyjnych gatunków obcych wraz z przeprowadzeniem działań pilotażowych w terenie. Termin realizacji: 2021-2022, koordynator: prof. ucz. dr hab. Zbigniew Celka, wykonawca: prof. ucz. dr hab. Julian Chmiel
- Projekt POPC.02.03.01-00-0043/18-05: AMU Nature Collections – online: digitalizacja i udostępnianie zasobu danych przyrodniczych Wydziału Biologii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Termin realizacji: 2018-2021, kierownik: prof. dr hab. Bogdan Jackowiak, koordynatorzy: dr Maciej Nowak, prof. ucz. dr hab. Piotr Szkudlarz, prof. ucz. dr hab. Justyna Wiland-Szymańska, wykonawcy: prof. ucz. dr hab. Zbigniew Celka, wykonawca: prof. ucz. dr hab. Julian Chmiel
- COST ACTION CA18226 „New approached in detection of pathogens and aeroallergens”; źródło finansowania: Europejski Program Współpracy w Dziedzinie Badań Naukowo-Technicznych COST (European Cooperation in Science and Technology) program ramowy UE, HORIZON2020; termin realizacji: 21.11.2019-20.05.2024; rola: dr Łukasz Grewling – delegat z Polski (Management Committee Member, ITC Conference Manager)
- COST ACTION CA18201, źródło finansowania: Europejski Program Współpracy w Dziedzinie Badań Naukowo-Technicznych COST (European Cooperation in Science and Technology) program ramowy UE, HORIZON2020; termin realizacji: 15.10.2019-14.04.2024; rola: prof. ucz. dr hab. Justyna Wiland-Szymańska – członek komitetu zarządzającego, lider grupy roboczej.
- Grant NCN „Sonata 3” nr umowy 2011/03/D/NZ7/06224; „Alergeny bylicy (Artemisia sp.): wykrywanie, lokalizacja i ocena ilościowa w ujęciu molekularnym, środowiskowym i taksonomicznym”. Konkurs Sonata 2. Kierownik projektu dr Agata Frątczak, okres realizacji od 14.08.2012 do 13.08.2017.
- Grant NCN numer UMO-2014/13/D/NZ8/02420, tytuł projektu: „Hiperpasożytniczy grzyb Bionectria epichloë jako nowy element symbiozy pomiędzy trawami a endofitami: ekologiczna analiza nowych zależności”, grant własny, konkurs SONATA, kierownik projektu: dr K. Górzyńska, okres realizacji: luty 2015 – styczeń 2018.
- Grant Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej (nr umowy POMOST/2012-6/5) „Choke disease of grasses caused by Epichloë sp. fungi: evaluation of the potential role of hyperparasite in reducing disease spread” przyznanego ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu Pomost (Działanie 1.2 Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka); kierownik projektu: dr K. Górzyńska, wykonawca: dr hab. M. Lembicz; okres realizacji: 04/2013-06/2015.
- Umowa (WOP.023.36.2014) podpisana we wrześniu 2014 roku między Regionalną Dyrekcją Ochrony Środowiska w Poznaniu a Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu na projekt pt. „Wykonanie w Ogrodzie Botanicznym w Poznaniu wszelkich działań związanych z hodowlą ramet selerów błotnych” w związku z realizacją PZO dla Obszarów Natura 2000: Jezioro Brenno PLH 300018 oraz Pojezierze Gnieźnieńskie PLH 300026. Źródło finansowania: WFOŚiGW w Poznaniu. (Czas realizacji: wrzesień 2014 – wrzesień 2016) – Kierownik i główny wykonawca – J. Chmiel.
- Projekt MNiSzW Nr N303 069034 pt. Wzorce zmienności strukturalnej i cytogenetycznej gatunków z rodzaju Anthoxanthum L. (Poaceae) oraz ich naturalne i antropogeniczne uwarunkowania w Polsce. Okres realizacji: 2008-2011. Kierownik: Drapikowska M. (UP); wykonawcy: Celka Z., Jackowiak B., Szkudlarz P.
- Projekt MNiSzW Nr N305 036134 pt. Turzycowate (Cyperaceae) – wskaźnik zmian zachodzących w środowisku przyrodniczym. Okres realizacji: 2008-2010. Kierownik: Żukowski W., wykonawca: Lembicz M.
- Projekt MNiSzW Nr N303 321237 pt. Interakcje muchówki i endofita grzybowego: zależność od czasu trwania symbiozy grzyba z zasiedlanym gatunkiem trawy. Okres realizacji: 2009-2012. Kierownik: Górzyńska K., wykonawca: Lembicz M.
- Projekt MNiSzW Nr N303 472138 pt. Trawy pastwisk i upraw polowych zasiedlone przez grzyby endofityczne: ekologiczne i chemiczne efekty interakcji. Okres realizacji: na lata 2010-2013,kierownik projektu: Lembicz M.
Konferencje naukowe organizowane przez zakład:
- 2014 – „Synantropizacja flory i roślinności”. XI Konferencja Międzynarodowa. Organizatorzy: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Biologii, Zakład Taksonomii Roślin, Zakład Ekologii Roślin i Ochrony Środowiska; Ogród Botaniczny
- 2006 – „Wpływ infrastruktury transportowej na przestrzeń przyrodniczą (Influence of Transport Infrastructure on Nature). Organizatorzy: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, PKP Polskie Linie Kolejowe S. A., Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad, Akademia Rolnicza w Krakowie; Poznań, 13-15 wrzesień 2006 r.
- 2005 – „Taksonomia, chorologia i ekologia roślin w dobie zagrożenia różnorodności biologicznej”. Organizatorzy: Zakład Taksonomii Roślin, Wydział Biologii UAM w Poznaniu, Komitet Botaniki PAN, Wydział Matematyczno-Przyrodniczy Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, Polskie Towarzystwo Botaniczne – Oddział w Poznaniu. Poznań, 15-16 wrzesień 2005 r.
- 2005 – „Rejonizacja chwastów segetalnych w Polsce” pt. „Flora i roślinność segetalna obszarów chronionych”. Organizatorzy: Zakład Taksonomii, Wydział Biologii UAM w Poznaniu; Poznań-Czerniejewo, 27-29 czerwiec 2005 r.
- 2003 – „Przyroda Poznania i jej ochrona – przeszłość, teraźniejszość, przyszłość”. Organizatorzy: Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk (Wydział III Matematyczno-Przyrodniczy) oraz Uniwersytet im. Adama Mickiewicza (Zakład Taksonomii Roślin, Wydział Biologii i Instytut Geografii Fizycznej i Kształtowania Środowiska Przyrodniczego). Poznań, 12-13 maja 2003 r.
- 1999 – „Mechanizmy antropogenicznych przekształceń szaty roślinnej” Organizatorzy: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza (Zakład Taksonomii Roślin), Komitetu Botaniki Polskiej Akademii Nauk i Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk (Wydział III Matematyczno-Przyrodniczy), 3-4 grudnia 1999 r.